ÖNCE AYNAYA KENDİMİZ BAKALIM

İnsanlık tarihi boyunca nice sözler söylendi, nice öğütler verildi, nice kitaplar yazıldı. Doğruluk anlatıldı, adalet savunuldu, merhametten bahsedildi, vatan sevgisi dile getirildi. Fakat bütün bu sözlerin arasında değişmeyen bir gerçek vardı: İnsanlar, kendilerine söylenenlerden çok, karşılarında gördükleri örneklerden etkilenirler.

Çünkü söz kulağa ulaşır, davranış gönle dokunur. Nasihat bir an düşündürür, güzel bir örnek ise ömür boyu iz bırakır. Bugün toplum olarak belki de en çok ihtiyaç duyduğumuz şey, bize sürekli ne yapmamız gerektiğini anlatan insanlar değil; doğruluğu, dürüstlüğü, adaleti, merhameti ve vefayı hayatıyla gösteren insanlardır.

Herkes dürüstlükten söz edebilir. Peki, çıkarı söz konusu olduğunda dürüst kalabilen kaç kişi vardır? Herkes adaleti savunabilir. Peki, kendi yakınıyla başkası arasında tercih yapmak zorunda kaldığında adaletten ayrılmayan kaç insan vardır? Herkes vatan sevgisinden bahsedebilir. Peki, kendisine emanet edilen görevi hakkıyla yerine getirerek ülkesine hizmet eden kaç kişi vardır?
Asıl mesele, güzel sözler söylemek değil; söylediğimiz güzel sözlerin hakkını verebilmektir. İşte bu yüzden tarihimize, inancımıza ve kültürümüze yön veren büyük şahsiyetleri yalnızca anmakla yetinmemeli; onların hayatlarından, mücadelelerinden ve insanlığa bıraktıkları değerlerden ders çıkarmalıyız.

PEYGAMBER EFENDİMİZ: SÖZÜN VE DAVRANIŞIN BÜTÜNLÜĞÜ;

 İnsanlığa örnek olmanın en yüce ölçülerinden biri, Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed’in (s.a.v.) hayatında görülür. Kur’an-ı Kerim’de, Ahzâb suresinin 21. ayetinde, Allah’ın Resulü’nün müminler için güzel bir örnek olduğu bildirilir. Bu ayet, örnek olmanın yalnızca söz söylemekten ibaret olmadığını; ahlak, davranış ve hayat anlayışıyla insanlara yol göstermeyi de kapsadığını hatırlatır. Peygamber Efendimiz, doğruluk ve güvenilirlikle tanınmış, insanlarla ilişkilerinde merhameti, sabrı, adaleti ve emanete bağlılığı esas almıştır. Onun hayatında söz ile davranış arasında bir bütünlük vardır. Bir insanın gerçek karakteri, yalnızca kendisine saygı gösterenlere nasıl davrandığıyla değil; güçsüzlere, ihtiyaç sahiplerine, kendisinden farklı düşünenlere ve yardımına muhtaç olanlara nasıl davrandığıyla da anlaşılır.
Bugün ailede, iş hayatında, kamu yönetiminde ve toplum içinde kendimize sormamız gereken soru şudur: İnsanlara güzel ahlakı anlatıyor muyuz, yoksa güzel ahlakı yaşayarak mı gösteriyoruz? Çocuklarımıza dürüstlüğü öğretmek istiyorsak, onların yanında dürüst davranmalıyız. İnsanlara merhameti tavsiye ediyorsak, bir başkasının sıkıntısına kayıtsız kalmamalıyız. Adaleti savunuyorsak, kendi menfaatimiz zarar görecek olsa bile hakkın yanında durabilmeliyiz. Çünkü güzel ahlak, yalnızca dilde kalan bir iddia değil; insanın hayatına yansıyan bir sorumluluktur.

MEVLÂNÂ: ÖNCE KENDİMİZİ DÜZELTELİM; Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî’nin düşünce dünyasında insanın kendi iç dünyasını tanıması, nefsini sorgulaması ve ahlaki olgunluğa yönelmesi önemli bir yer tutar. İnsan bazen başkasının hatasını görür, fakat kendi kusurunu fark edemez. Başkasına sabır tavsiye eder, kendisi en küçük olayda öfkelenir. Başkasına hoşgörülü olmasını söyler, fakat kendi düşüncesine aykırı bir söz duyduğunda tahammül gösteremez.

YUNUS EMRE: İNSANI SEVMEK, İNSANLIĞI KORUMAKTIR; Yunus Emre, Türkçenin ve Anadolu irfanının en önemli isimlerinden biridir. Şiirlerinde insan sevgisini, gönül kırmamayı, tevazuyu ve manevi olgunluğu öne çıkarır. Onun asırlardır dilden dile aktarılan şiirleri, insanın değerini makamında, malında veya şöhretinde değil; gönlünde, ahlakında ve insanlarla kurduğu ilişkilerde aramamız gerektiğini hatırlatır. Yunus Emre’nin gönül merkezli yaklaşımı, bugün de hayatımızın her alanında karşılık bulmaktadır.

EVLİYA ÇELEBİ: MERAK, GÖZLEM VE KÜLTÜREL MİRAS; Evliya Çelebi, yalnızca seyahat eden bir insan değil; gördüklerini, duyduklarını ve gözlemlediklerini kaleme alarak geniş bir kültürel miras bırakan önemli bir Osmanlı seyyahıdır. Onun Seyahatname adlı eseri, farklı şehirlerin, insanların, geleneklerin, mimarinin ve gündelik hayatın izlerini taşıyan değerli bir kaynaktır.

GAZİ MUSTAFA KEMAL ATATÜRK: SORUMLULUK, ÇALIŞMA VE GELECEĞE İNANÇ; Gazi Mustafa Kemal Atatürk, Millî Mücadele’nin önderi ve Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu olarak tarihimizde önemli bir yere sahiptir.  Onun hayatı, ülkenin en zor dönemlerinde sorumluluk üstlenmenin, kararlılıkla çalışmanın, aklı ve bilimi esas almanın ve geleceğe yönelik bir hedef belirlemenin önemini gösteren tarihî bir örnektir. 
Millî Mücadele yıllarında karşılaşılan güçlükler, yalnızca söz söyleyerek değil; örgütlenerek, plan yaparak, sorumluluk alarak ve milletin iradesine dayanarak aşılmaya çalışılmıştır. Gazi Mustafa Kemal ATATÜRKİÜN eğitim, bilim, hukuk, kültür ve çağdaşlaşma alanlarında ortaya koyduğu hedefler de gelecek nesillere duyulan güvenin ve eğitime verilen önemin göstergelerindendir.

KAMU GÖREVİNDE ÖRNEK OLMAK: EMANETİ HAKKIYLA TAŞIMAK; Bütün bu tarihî ve kültürel örnekler, bizi günümüzün önemli bir meselesine getiriyor: Kamu görevinde örnek olmak. 
Kamu görevi, kişisel çıkarların değil, kamu yararının gözetilmesini gerektirir. Kamu görevlisi, kendisine verilen yetkiyi şahsi bir ayrıcalık olarak değil, millete hizmet için teslim edilmiş bir emanet olarak görmelidir. Vatandaşa adaletli davranmak, görevini zamanında yapmak, kamu kaynaklarını ekonomik ve verimli kullanmak, mevzuata uymak, kişisel yakınlıklara göre işlem yapmamak ve hesap verebilir olmak; kamu hizmetinin temel sorumlulukları arasındadır.